CHP Tokat Milletvekili Kadim Durmaz, ilk kez konut sahibi olacak 40 yaş altındaki vatandaşlara yönelik kapsamlı bir destek paketi içeren kanun teklifini Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına sundu. Söz konusu teklif, özellikle son yıllarda hızla artan konut fiyatları, yükselen kira bedelleri ve zorlaşan krediye erişim koşulları nedeniyle gençlerin barınma ihtiyacını karşılamakta yaşadığı güçlükleri hafifletmeyi hedefliyor.
Türkiye genelinde konut piyasasında yaşanan dalgalanmalar, dar ve orta gelirli kesimlerin yanı sıra düzenli gelire sahip genç bireyleri de doğrudan etkiliyor. Bu kapsamda hazırlanan teklif, gençlerin yalnızca ev sahibi olmasını değil, aynı zamanda ekonomik olarak daha istikrarlı bir yaşam kurmasını da amaçlıyor. Durmaz’ın teklifi, sosyal devlet anlayışı çerçevesinde devletin barınma alanındaki sorumluluğunu güçlendirmeyi hedefleyen önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
Faiz Yükünün Yüzde 75’ini Devlet Karşılayabilecek
Kanun teklifine göre, ilk kez konut sahibi olacak gençlerin kullanacağı azami 120 ay vadeli konut kredilerinde ya da katılım finansmanlarında aylık faiz veya kâr payı tutarının yüzde 75’ine kadar olan kısmı devlet tarafından karşılanabilecek. Bu destek sayesinde özellikle yüksek faiz oranlarının oluşturduğu ödeme yükünün önemli ölçüde hafifletilmesi planlanıyor.
Hazine ve Maliye Bakanlığı bütçesinden karşılanacak olan bu destek, her yıl Cumhurbaşkanı tarafından belirlenecek azami konut değeri ve kredi tutarıyla sınırlandırılacak. Böylece kamu kaynaklarının daha adil ve hedef odaklı kullanılması sağlanırken, sistemin sürdürülebilirliği de güvence altına alınacak.
Düzenlemenin hayata geçmesi halinde, gençlerin krediye erişiminde önemli bir kolaylık sağlanması ve bankacılık sistemine daha güvenli bir şekilde dahil olmaları bekleniyor. Bu durumun, konut sektöründe de dengeli bir hareketlilik oluşturabileceği değerlendiriliyor.
İşlem Masraflarında Büyük İndirim
Teklif, konut edinim sürecinde yalnızca kredi faizlerine değil, aynı zamanda vatandaşların karşılaştığı ek maliyetlere de çözüm getiriyor. Buna göre kredi tahsis ücreti, dosya masrafı, istihbarat ücreti gibi kalemlerin tamamen kaldırılması öngörülüyor. Bu düzenleme, özellikle kredi kullanım aşamasında ortaya çıkan ve çoğu zaman göz ardı edilen mali yüklerin ortadan kaldırılmasını hedefliyor.
Bunun yanı sıra ekspertiz ücreti ile ipotek tesis masraflarının yarısının kamu tarafından karşılanması planlanırken, tapu işlemlerine ilişkin döner sermaye hizmet bedelinde alıcı yönünden yüzde 50 indirim uygulanması da teklif kapsamında yer alıyor.
Tüm bu düzenlemeler bir arada değerlendirildiğinde, gençlerin konut edinme sürecinde karşılaştıkları toplam maliyetin ciddi oranda düşürülmesi ve daha erişilebilir hale getirilmesi amaçlanıyor. Böylece sadece kredi değil, sürecin tamamı daha ekonomik bir yapıya kavuşturulmuş olacak.
Şartlar ve Güvenceler Belirlendi
Kanun teklifinde, sağlanacak kamu desteklerinin amacı dışında kullanılmasının önüne geçmek için çeşitli şartlar ve denetim mekanizmaları da yer alıyor. Buna göre, destekten yararlanılarak satın alınan konutta en geç bir yıl içinde fiilen ikamet edilmesi zorunlu olacak. Bu şart, konutun yatırım ya da spekülasyon aracı haline getirilmesini engellemeyi hedefliyor.
Ayrıca hak sahiplerinin, mücbir sebepler dışında bu konutu 10 yıl dolmadan satmaları, devretmeleri veya kiraya vermeleri mümkün olmayacak. Bu kurallara aykırı hareket edilmesi durumunda ise sağlanan tüm destekler yasal faiziyle birlikte geri alınacak.
Bu düzenlemeler, kamu kaynaklarının doğru kişilere ve doğru amaçlarla yönlendirilmesini sağlarken, aynı zamanda konut piyasasında oluşabilecek fırsatçılığın da önüne geçmeyi amaçlıyor.
“Barınma Hakkı Sosyal Devletin Sorumluluğudur”
Kadim Durmaz, teklifin gerekçesinde barınma hakkının anayasal bir hak olduğuna ve sosyal devlet ilkesinin ayrılmaz bir parçası olduğuna dikkat çekti. Mevcut ekonomik koşulların gençler üzerindeki etkisinin her geçen gün daha da ağırlaştığını ifade eden Durmaz, özellikle büyük şehirlerde kira fiyatlarının ulaştığı seviyelerin gençler için sürdürülemez hale geldiğini vurguladı.
Durmaz, düzenli bir gelire sahip olmasına rağmen yüksek faiz oranları ve artan maliyetler nedeniyle ev sahibi olamayan geniş bir genç kesimin bulunduğunu belirterek, bu durumun sosyal ve ekonomik açıdan ciddi sonuçlar doğurduğunu dile getirdi.
Gençlerin barınma sorunlarının çözülmemesinin, uzun vadede toplumsal yapıyı da olumsuz etkileyebileceğine işaret eden Durmaz, devletin bu alanda daha aktif rol alması gerektiğini ifade etti.
Gençlerin Geleceğine Yatırım Vurgusu
Durmaz, hazırlanan teklifin yalnızca bireysel konut edinimini destekleyen bir düzenleme olmadığını, aynı zamanda gençlerin geleceğe daha güvenle bakabilmelerini sağlayacak bir sosyal politika adımı olduğunu belirtti.
Gençlerin kira baskısı altında yaşamlarını sürdürmek zorunda kaldığını, bu nedenle evlenme, aile kurma ve uzun vadeli planlar yapma konusunda çekinceler yaşadığını ifade eden Durmaz, bu tür desteklerin toplumsal refahı artıracağını vurguladı.
Teklifin yasalaşması halinde hem bireysel hem de toplumsal düzeyde olumlu etkiler yaratması beklenirken, Durmaz tüm siyasi partilere çağrıda bulunarak bu düzenlemeye “siyaset üstü” bir yaklaşımla destek verilmesi gerektiğini ifade etti.
